Financiële opvoeding? 4 tips voor ouders

Je kind financieel opvoeden heeft zin. Uit onderzoek van Nibud* blijkt dat kinderen die niet goed hebben geleerd om met geld om te gaan, later 3x zo vaak betalingsproblemen hebben. Werk aan de winkel dus voor alle ouders. Hilde Krens, manager Financiële educatie bij de Volksbank, geeft 4 tips voor ouders. En leuke, bijpassende opdrachtjes.

Financiële opvoeding? 4 tips voor ouders

1. Jullie gezamenlijke rekening

Praten over geld is de eerste stap in de financiële opvoeding. Dat hoeft helemaal niet zwaar of ingewikkeld te zijn en je kunt er al heel vroeg mee beginnen.

Met heel kleine kinderen kun je bijvoorbeeld winkeltje spelen. Vraag hoe duur de appeltaart is, en je zult merken dat je soms 1 muntje en soms 100 moet betalen. Door je reactie aan te passen kun je hierin spelenderwijs wat sturen. “100? Dat is een dure taart, die is vast heel bijzonder!”

Zijn je kinderen iets ouder, leg ze dan in de supermarkt uit dat je moet betalen. Omdat de boodschappen geld kosten. En dat er geld op je rekening moet staan om te kunnen betalen. En dat je dat geld verdient door te werken.

Opdrachtje

Vraag je kind eens om in de supermarkt te kijken hoe duur een pak melk is. Leuk en leerzaam. Want je kind wordt zich bewust van hoeveel pakken er wel niet zijn en ook van de verschillen in prijs. Biologisch, huismerk, A-merk, soja, halfvol/vol: genoeg om een goed gesprek over te hebben. En uit te leggen waar de prijsverschillen vandaan komen.

2. Maak van zakgeld leergeld

2. Maak van zakgeld leergeld

Vanaf een jaar of 6 kun je zakgeld geven. Leg dan vooral ook goed uit wat je met zakgeld kunt doen. Meteen kleine dingen kopen, of even wachten en sparen voor iets groters.

Leg je kind uit dat beide keuzes goed zijn en dat je je geld maar 1 keer kunt uitgeven. Kinderen zijn geneigd te denken dat sparen goed is en uitgeven fout.

Kijk samen naar dit filmpje van Eurowijs waarin dit heel duidelijk wordt uitgelegd en praat er met je kind over na.

Oeps! Geen video

Je kunt de video over dit onderwerp niet kijken omdat je een vereiste cookie hebt uitgeschakeld. Toch zien?
Kies een andere cookie-instelling
Of kijk deze video op youtube.com

Leer je kind ook hoe hij of zij het geld kan tellen. 5 muntjes van 20 cent, 2 muntjes van 50 cent: laat je kind zelf op zo veel mogelijk manieren 1 euro maken met verschillende munten.

Zie ook: Zakgeld: Hoeveel geef je?

Soms doen kinderen er heel lang over om voor iets te sparen. Je bent als ouder soms geneigd om dan de laatste euro’s te overbruggen. Daar leert een kind minder van dan van het helemaal zelf doen. Mocht je kind er toch te lang over doen om het bedrag bij elkaar te sparen, laat hem of haar er dan iets voor doen. Klusjes bijvoorbeeld, of hun eigen oude speelgoed online verkopen.

Opdrachtje

Kinderen willen hun zakgeld vaak uitgeven aan snoep en dingen die jij niet de moeite waard vindt. Prullaria waarvan je van mijlenver ziet dat ze meteen kapot zullen gaan. De opdracht is: Laat ze. Je kind leert juist van miskopen, ze horen erbij. De volgende keer denkt je kind misschien langer na over wat hij of zij met het gespaarde geld doet.

3. Geef het goede voorbeeld

Jong geleerd is oud gedaan. Kinderen doen volwassenen na – bewust en onbewust. Dus als jij het goede voorbeeld geeft, is de kans groot dat je kind dat gedrag overneemt. Je kunt hiermee geldproblemen voorkomen.

Ga dus zelf bewuster om met hoe je geld uitgeeft, en leg aan je kind uit hoe dat in jullie huishouden gaat. Vertel dat je bijvoorbeeld boodschappen voor de hele week doet omdat je dan waarschijnlijk minder impulsaankopen doet. Of dat jullie niet elke dag vlees eten, omdat dat duur is. Vertel over uitverkoop en kortingsacties. Spaar bijvoorbeeld ook samen met je kind de zegels in de supermarkt. En leg uit dat je wel geld kunt lenen, maar dat je dan heel veel geld moet betalen om die lening af te lossen.

Wees je bewust van hoe jij zelf een budget maakt, en wanneer je wat wel of juist niet koopt. En ga na hoe je ergens voor spaart – en leg dit aan je kind uit. Dat hoeft helemaal niet altijd om besparen te gaan. Vertel het ook als je jezelf een keer op iets trakteert.

Opdrachtje

Vraag aan de ontbijttafel aan je kind voor hoeveel geld er aan producten en etenswaren op tafel staat. Hoe duur is het brood, denkt je kind? Is hagelslag duurder of goedkoper dan kaas? Is het ene pak van het huismerk goedkoper of duurder dan dat pak met die leuke plaatjes erop? Laat je kind een inschatting maken. Voor oudere kinderen: Maak een beperkt budget voor boodschappen en laat ze uitzoeken wat ze daar voor zouden kunnen kopen. En welke keuzes ze zouden maken als zij vader of moeder zouden zijn.

4. Maak geld tastbaar

We betalen steeds minder met contant geld. Pinnen is hartstikke handig, maar voor een kind is het zo moeilijker om de waarde van geld te leren kennen. Betalen lijkt soms moeiteloos te gaan en niks te kosten.

Vroegen zagen kinderen hun ouders geld uit hun portemonnee halen om te betalen, de juiste hoeveelheid uittellen en wisselgeld terugkrijgen.

4. Maak geld tastbaar

Zorg er daarom voor dat je kind thuis leert omgaan met contant geld. Bijvoorbeeld door zakgeld in het begin contant te geven. Met contant geld kun je ook goed geldrekenen . Vanaf een jaar of 8 kun je dan een deel ook digitaal geven. In de app van SNS kun je heel goed laten zien wat er met het geld gebeurt. Zo maak je je kind meteen ook digiwijs.

Opdrachtje

Zorg dat je van alle soorten munten er een paar in huis hebt. En zorg voor briefjes van € 10, € 20 en € 50. Vraag je kind, afhankelijk van de leeftijd en wat hij/zij al kan, om bijvoorbeeld op 3 manieren € 5 neer te leggen. Of om 2 stapeltjes te maken die hetzelfde waard zijn. Of om € 64,95 neer te leggen met zo min mogelijk muntjes/briefjes.

*Onderzoek financiële opvoeding

Dat financiële opvoeding loont en later geldproblemen kan voorkomen, blijkt uit Nibud-onderzoek. Lees het hele Nibud-onderzoek: ‘Financiële opvoeding & het financiële gedrag als volwassene’.

SNS Jeugd Betalen

SNS Jeugd Betalen

Met SNS Jeugd Betalen leert je kind hoe je met een pinpas betaalt en dat sparen loont.
Kinderen en geld

Kinderen en geld

Jong geleerd is oud gedaan. Wat kun je als ouder doen en waar moet je aan denken?



Terug naar boven